← కైఫీయత్
పుట 01సరిచూడబడినదిబ.ద.
సం.01తేదీఫిబ్రవరి 2026
విషయము

ఆకాశంలో ఆ మసక ఒక లక్ష కోట్ల నక్షత్రాలు. అది ఇటే వస్తోంది.

విభాగమువిశ్వం

నగర దీపాలకు దూరంగా, బాగా తేటగా ఉన్న రాత్రి చేయగలిగిన ఒక పని ఉంది. ఆండ్రోమెడా నక్షత్రరాశిని వెతికి, ఒక నిర్దిష్టమైన చోట చూస్తే, ఒక మసక మచ్చ కనిపిస్తుంది. సులభంగా మిస్ అవుతుంది. పలుచని మేఘంలా, కళ్ళు మోసం చేస్తున్నాయా అన్నట్టు ఉంటుంది.

అది మేఘం కాదు.

ఆ మసక ఒక పూర్తి గెలాక్సీ. ఇరవై ఐదు లక్షల కాంతి సంవత్సరాల దూరం. లక్ష కోట్ల నక్షత్రాలు. ఇప్పుడు నీ కంట్లో పడుతున్న ఆ కాంతి బయలుదేరినప్పుడు భూమి మీద మనుషులే లేరు. భాష రాక ముందు, నిప్పు రాక ముందు, ఆ చిన్న కాంతి కణాలు అప్పటికే శూన్యం గుండా నీవైపు వస్తున్నాయి.

మనం నిజంగా ఎంత చిన్నవాళ్ళం?

సూర్యుడిని ఒక బాస్కెట్‌బాల్ సైజుకు కుదిస్తే, భూమి ఇరవై ఆరు మీటర్ల దూరంలో తిరుగుతున్న ఒక నువ్వు గింజ. మరి పక్క నక్షత్రం? అదే బాస్కెట్‌బాల్, కానీ ఏడు వేల కిలోమీటర్ల దూరంలో, ఇంకో నగరంలో. అదీ మన అతి దగ్గరి పొరుగింటికే.

1990లో వాయేజర్ 1 మన సౌరకుటుంబం విడిచి వెళ్తుండగా, కార్ల్ సేగన్ నాసాను ఒప్పించి దాని కెమెరాను చివరిసారిగా వెనక్కి తిప్పించాడు. ఆరు వందల కోట్ల కిలోమీటర్ల నుంచి భూమి ఒక పిక్సెల్ కన్నా చిన్నగా కనిపించింది. చెదిరిన సూర్యకాంతి ధారలో ఒక లేత నీలి చుక్క.

మన సూర్యుడు పాలపుంతలోని ముప్ఫై వేల కోట్ల నక్షత్రాల్లో ఒకడు. పాలపుంత మనం చూడగలిగే రెండు లక్షల కోట్ల గెలాక్సీల్లో ఒకటి. ఆ నక్షత్రాల్లో చాలా వాటికి గ్రహాలు ఉన్నాయని ఇప్పుడు మనకు తెలుసు. ఒక దశ దాటాక సంఖ్యలకు అర్థం ఉండదు. అన్నీ పట్టుకోవాలని ప్రయత్నించకుండా, ఆ మసకను చూడు.

ఆండ్రోమెడా అసలు ఏమిటి

ఆండ్రోమెడా మన అతి దగ్గరి పెద్ద గెలాక్సీ. పాలపుంతలాగే సర్పిలాకారం, మధ్యలో ఒక భారీ కృష్ణబిలం, చుట్టూ తిరుగుతున్న చదునైన నక్షత్రాల పళ్ళెం. దానిలో సుమారు లక్ష కోట్ల నక్షత్రాలు. మనవి ముప్ఫై వేల కోట్లు. ఆండ్రోమెడా పెద్దది.

దాని కాంతి ఇంకాస్త బలంగా ఉండి ఉంటే, ఆకాశంలో ఆండ్రోమెడా నిండు చంద్రుడి కన్నా ఆరు రెట్లు వెడల్పుగా కనిపించేది. మసకగా కనిపించడానికి కారణం ఆ కాంతి అంత పెద్ద విస్తీర్ణం మీద పరుచుకోవడమే. హబుల్ టెలిస్కోప్ ఏళ్ళ తరబడి దాన్ని ముక్క ముక్కగా ఫోటో తీసి కుట్టింది. వంద కోట్లకు పైగా పిక్సెళ్ళు, పది కోట్లకు పైగా విడివిడిగా కనిపించే నక్షత్రాలు. ప్రతి కాంతి చుక్కా ఒక సూర్యుడు. చాలా వాటికి బహుశా గ్రహాలు. ఇక్కడి నుంచి కనిపించవు, అంతే.

అది మనవైపే వస్తోంది

విశ్వం విస్తరిస్తున్న కొద్దీ చాలా గెలాక్సీలు మనకు దూరంగా జరుగుతున్నాయి. ఆండ్రోమెడా మాత్రం కాదు. అది గురుత్వాకర్షణ గెలిచేటంత దగ్గరగా ఉంది. సెకనుకు సుమారు 110 కిలోమీటర్ల వేగంతో మనవైపు పడుతోంది.

ఇది మనకు తెలిసింది డాప్లర్ ఎఫెక్ట్ వల్ల. కారు హారన్ మనవైపు వస్తున్నప్పుడు ఎక్కువ శ్రుతిలో వినిపించే కారణమే. కాంతికీ అదే జరుగుతుంది. కాంతి మూలం మనవైపు వస్తుంటే తరంగాలు కాస్త ఒత్తుకుంటాయి. ఆండ్రోమెడా కాంతి నీలం వైపు జరిగి ఉంది. అది ఇటే వస్తోంది.

సుమారు 450 కోట్ల సంవత్సరాల్లో రెండు గెలాక్సీలు ఢీకొంటాయి. ఢీకొనడం అనే మాట పెద్ద ప్రమాదంలా వినిపిస్తుంది కానీ, నక్షత్రాలకు అది కాదు. గెలాక్సీలు దాదాపు ఖాళీ స్థలమే. నక్షత్రాల మధ్య దూరాలు ఎంత పెద్దవంటే, రెండు గెలాక్సీలు కలిసినప్పుడు నక్షత్రాలు ఒకదానికొకటి తగలడం దాదాపు జరగదు. చీకట్లో రెండు మిణుగురుల గుంపులు ఒకదానిలో ఒకటి దూరినట్టు దాటుకుంటాయి. గురుత్వం రెండింటినీ కొత్త వింత ఆకారాల్లోకి మెలిపెడుతుంది, కొన్ని నక్షత్రాలు దూరంగా విసిరేయబడతాయి, వాయు మేఘాలు ఒత్తుకుని కొత్త నక్షత్రాలుగా పుడతాయి. ఢీకొనడం కన్నా అది ఒక నెమ్మదైన నాట్యం. కలిసిన ఆ గెలాక్సీకి పెట్టిన ముద్దుపేరు మిల్కోమెడా.

మనం అక్కడికి వెళ్ళగలమా?

లేము. మన దగ్గర ఉన్న దేనితోనూ కాదు, మనకు అర్థమయ్యే ఏ కాల వ్యవధిలోనూ కాదు.

ఆండ్రోమెడా ఇరవై ఐదు లక్షల కాంతి సంవత్సరాల దూరంలో ఉంది. మన అత్యంత వేగవంతమైన వాహనం వాయేజర్ 1 సెకనుకు 17 కిలోమీటర్లు వెళ్తుంది. ఆ వేగంతో ఆండ్రోమెడా చేరడానికి సుమారు నాలుగున్నర వేల కోట్ల సంవత్సరాలు. విశ్వం వయసే 1,380 కోట్ల సంవత్సరాలు. ఉన్నదంతటి వయసు కన్నా మూడు రెట్లు ఎక్కువ కావాలి. భౌతికశాస్త్రం అనుమతించే గరిష్ఠ వేగం, కాంతి వేగంతో వెళ్ళినా, ఒకవైపు ప్రయాణమే ఇరవై ఐదు లక్షల సంవత్సరాలు.

మనం ఇంకా కనుక్కోని భౌతికశాస్త్రంతో ఏమో. స్థలాన్నే మడిచే ఏదో దారితో ఏమో. కానీ అది నిజాయితీ గల ఏమో మాత్రమే. మనకు తెలిసిన దారి కాదు.

మనకు దొరకగల తోడు

పాలపుంతలోనే సుమారు పది వేల కోట్ల గ్రహాలు ఉన్నాయి. ఆండ్రోమెడాలో ఇంకా ఎక్కువ. మొత్తం రెండు లక్షల కోట్ల గెలాక్సీలు. వాటిలో పది లక్షలకు ఒక్క గ్రహం మీద జీవం పుట్టినా, అది భాషలో పట్టని సంఖ్య. లెక్కలేనన్ని లోకాలు, ఇప్పుడు, బతికి ఉండి. వాటిలో కొన్ని బహుశా తమ రాత్రి ఆకాశం వైపు చూస్తూ, మనమే అయిన ఒక మసకను గమనించి, ఇవే ప్రశ్నలు అడుగుతూ ఉండి ఉండొచ్చు.

మనం ఒక రాయి మీద ఉన్నాం. ఒక మామూలు నక్షత్రం చుట్టూ, రెండు లక్షల కోట్లలో ఒక మామూలు గెలాక్సీలో. అయినా ఒక తేట రాత్రి, ఉత్త కంటితో, ఆ రెండు లక్షల కోట్లలో ఒకదాన్ని చూడగలవు. లక్ష కోట్ల సూర్యుళ్ళ నుంచి వచ్చిన ఇరవై ఐదు లక్షల ఏళ్ళ కాంతి జాడ.

వెళ్ళి వెతుకు.

ఆండ్రోమెడాను ఎలా వెతకాలి: చంద్రుడు లేని రాత్రి, నగర దీపాలకు దూరంగా, పెగసస్ మహా చతురస్రాన్ని పట్టుకుని, రెండు నక్షత్రాలు ఆండ్రోమెడా రాశి వైపు జరిగి, పొడవాటి మసక మచ్చ కోసం చూడు. కళ్ళకు చీకటి అలవాటవ్వడానికి కనీసం ఇరవై నిమిషాలు ఇవ్వు. ఆ శ్రమకు విలువ ఉంది.

బన్సీ దత్
కైఫీయత్ · నమోదు సం. 01పుట 01